Za pierwszą powieść gotycką uznaje się Zamek Otranto (l764) autorstwa Horace Walpole'a. Jej powstanie zainspirowane było przez sen: ..Zobaczyłem siebie w starym zamczysku(...) tam, przy balustradzie, na górze, ujrzałem rękę człowieka w zbroi". Walpole tworzył w swym domu, zaprojektowanym na wzór zamczysk z czasów średniowiecza. Nie będąc pewnym reakcji czytelników opublikował ją pod pseudonimem. Fabuła książki była niezwykle zawikłana, ważną rolę grały w niej duchy, niesamowite stwory o nienaturalnych rozmiarach i posągi, które ożywały niespodziewanie. Postacie wyposażył autor w żywiołową, ekstrawertyczną osobowość. Powieść miała być przede wszystkim niezwykła, niekoniecznie wysublimowana i czytelnikom to się podobało. Pomimo powodzenia, jakim cieszyła się książka, następna powieść tego gatunku, Wathek (1786), ukazała się dopiero dwadzieścia dwa lata później.